Izvor: B92, 20.Jan.2011, 19:45 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Vršac: prošlost u sadašnjosti
Nije nepoznato da je u Vršcu i pre i za vreme Drugog svetskog rata bilo mnogo Nemaca i da se većina onih koji su oktobra 1944. godine preživeli „čišćenje" zbog ubijenog ruskog oficira u njihovom kraju, ali i zbog eventualnih nedela u toku troipogodišnje okupacije, iselili u svoju ratom opustošenu ali brzo obnovljenu zemlju.
Izvor: Danas
Autor: Nada Mijatović
I da ti nekad uglavnom zastrašeni migranti i njihovi potomci već godinama, do dana >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << današnjeg, rado i često dolaze u svoj zavičaj.
Dolaze i osećaju se, kao što kaže u ono vreme mlađana a danas ostarela Beatriks Fiksman, „potpuno domaće". Naročito otkako je izražena i brzo se približila ispunjenju njihova želja, prihvaćena u pre nekoliko godina osnovanom Društvu srpsko-austrijsko-nemačkog prijateljstva, da se na stratištu, gde su pokopani tog oktobra ubijeni Nemci, ali i mnogi Srbi, „reakcionari", podigne nadgrobni krst kao spomen-obeležje nevinih žrtava. A to stratište nalazi se na rubu grada, pored samog šinteraja, nedirnuto sve do danas.
Molbu Društva Skupština opštine Vršac je prihvatila i odobrila, ali želja i namera nikako da se ostvare. Zašto?
Realizaciju je omeo zahtev vršačkog Društva Jevreja da se i njihovim u ratu masakriranim precima sagradi spomen-obeležje, što je grad takođe odobrio. Ali gde, kada je likvidacije Jevreja bilo u celoj Srbiji, a ne i posebno u Vršcu, na određenom mestu, kao što se odigrala likvidacija Nemaca, Srba i drugih? Jevrejsko groblje koje je u ovom gradu godinama postojalo, prodato je jednom poslovnom čoveku, a on nema i ne može da ponudi lokaciju koja bi zamenila nepostojeće stratište. Hoće li i može li grad da priskoči u pomoć?
Izgleda da to baš ne ide, bar za sada i tako je, zbog uslovljenosti želja Srpsko-austrijsko-nemačkog i Jevrejskog društva ceo projekat odložen. Neopravdano i, čini se, bez izgleda na skoro rešenje.
