Izvor: Politika, 13.Maj.2008, 23:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Trajni kozački znak
Obnovljeni porušeni spomenici ruskih carskih oficira na groblju u Donjoj Sopotnici kod Novog Goražda
Novo Goražde – Uz pravoslavne spomenike na groblju Donja Sopotnica kod Novog Goražda, tokom proteklog građanskog rata, porušeni su i nadgrobni spomenici ruskih carskih oficira, kozaka. Uz inicijativu opštine Novo Goražde a uz pomoć ambasade Ruske federacije u BiH, početkom ove godine na groblju je podignut veliki mermerni krst.
Administracija Rostovske >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << oblasti u Rusiji 2007. je uspostavila prijateljske odnose sa Istočnim Sarajevom i još nekoliko gradova u Republici Srpskoj. Kada su saznali za porušene spomenike zemljaka ovlastili su Ruski kulturni centar za Republiku Srpsku i Bosnu i Hercegovinu sa sedištem u Mokrom kod Pala, da sačuva od zaborava poslednje mesto boravka njihovih zemljaka.
Porušeni ruski spomenici potiču iz dvadesetih i tridesetih godina prošloga veka kada iz Bileće u Goražde, po dekretu kralja Aleksandra Karađorđevića, dolazi Drugi ruski donski kadetski korpus. Pristigli su nakon progona posle Oktobarske revolucije u Rusiji. Smešteni su u staroj austrougarskoj kasarni u centru Goražda, danaszgradi osnovne škole, što je bez svake sumnje dovoljno govorilo sa kakvom pažnjom i poštovanjem su primljeni. Zahvaljujući Ruskom korpusu u Goraždu se 1930. osniva i prva Ruska gimnazija koju su, osim mladih ruskih kadeta, pohađalii domaći đaci.
Ruski kadeti su u to vreme predstavljali kulturno, javno, društveno i sportsko osveženje u malom gradu kraj Drine. Priređivali su čajanke, dočeke pravoslavnih novih godina, organizovali balove, razne zabave uz nastup vlastitog duvačkog orkestra, a formirali su i crkveni hor. Osim kozačkih konjskih trka, priređivali su gimnastička takmičenja, atletske igre, a bavili su se i drugim sportovima, fudbalom pre svega.
Tako je bilo sve do 1934. kada iz Goražda neočekivano odlaze posle čime se gasi i Ruska gimnazija. Trajni znak njihovog boravka u Goraždu bili su spomenici nad humkama u koje su sahranjeni, tada u prikrajku pravoslavnog groblja kod crkve Svetog Đorđa u Donjoj Sopotnici.
Podizanjem mermernog krsta sa jednostavnim natpisom „Kazaki Kazakam”, na mestu porušenih spomenika ovekovečena je uspomena na rusko prisustvo na gornjedrinskom prostoru.
Slavko Heleta
[objavljeno: 14/05/2008]
