Izvor: RTS, 10.Okt.2010, 09:02   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Vremeplov (10.10.2010)

Prvi srpski vazduhoplovni inženjer i pionir avijatike Tadija Sondermajer umro 10. oktobra 1967. godine. Na današnji dan 1985. umro slavni američki glumac i reditelj Orson Vels. Spomenik Ivi Andriću u Beogradu podignut 1992. godine.

Pionir srpske avijatike i osnivač preduzeća "Aeroput" (Društvo za vazdušni saobraćaj Aeroput) preteče današnjeg "Jat ervejza" i prvi naš vazduhoplovni inženjer Tadija Sondermajer umro je na današnji dan 1967. godine. Bio je >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << pilot-lovac i jedan od osnivača Aerokluba Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca. Po završetku gimnazije u Beogradu, u Nemačkoj je počeo da studira arhitekturu. Po izbijanju Prvog balkanskog rata napustio je studije i prijavio se u Srpsku vojsku kao dobrovoljac. Postao je vazduhoplovac 1916, na Solunskom frontu. Proslavio se istorijskim letom sa pilotom Leonidom Bajdakom, na relaciji Pariz - Bombaj i natrag, od 20. aprila do 2. maja 1927. godine, nepun mesec pre čuvenog Lindbergovog leta Njujork - Pariz. Maršrutu dugu 14.800 kilometara, prešli su u 15 etapa. Let je trajao 11 dana, odnosno 89 sati efektivnog leta. Prilikom povratka, na bežanijskom aerodomu u Beogradu svečano ih je dočekalo oko 50.000 Beograđana. Odlikovan je sa više srpskih i savezničkih odlikovanja, među kojima se nalaze i Karađorđeva zvezda s mačevima, Zlatna medalja za hrabrost i Legija časti.

Slavni američki filmski glumac i reditelj Orson Vels umro je 10. oktobra 1985. godine. Njegov prvi film "Građanin Kejn", delo izražajne snage i originalnosti, smatra se jednim od najboljih u istoriji kinematografije, zbog velikog broja tehničkih novina i novog načina montaže. Izgradio je osoben stil i svako njegovo delo nosi pečat snažne i originalne ličnosti. Dobio je 1971. godine Oskara za životno delo. Poznati Velsovi filmovi su: "Veličanstveni Ambersonovi", "Dama iz Šangaja", "Magbet", "Otelo", "Zrno zla", "Gospodin Arkaden", "Proces", "Ponoćna zvona", "Istine i laži", "Sirotica iz Lovuda", "Treći čovek" i "Hotel Internacional". U poznatom jugoslovenskom ratnom filmu "Bitka na Neretvi", iz 1969. godine, glumio je četničkog komandanta.

1684. - Rođen Žan Antoan Vato, francuski slikar (Valensijen, 10. 10. 1684 - Nožan na Marni, 18. 07. 1721)

1813. - Rođen Đuzepe Verdi, italijanski kompozitor (Ronkol, 10. 10. 1813 - Milano, 27. 01. 1901)

1837. - Umro Šarl Furije, francuski filozof i ekonomista, socijal - utopista (Bezanson, 07. 04. 1772 - Pariz, 10. 10. 1837)

1847. - Rođen Milan Jovanović - Batut, lekar, profesor Velike škole i prvi dekan Medicinskog fakulteta u Beogradu (Sremska Mitrovica, 10. 10. 1847 - Beograd, 11. 09. 1940)

1861. - Rođen Fridjof Nansen, norveški polarni istraživač, Visoki komesar Lige  naroda, nobelovac (Fren, 10. 10. 1861 - Oslo, 13. 05. 1930)

1913. - Završena izgradnja Panamskog kanala

1913. - Rođen Klod Simon, francuski književnik, nobelovac (Antananarivo, 10. 10. 1913 -  Pariz, 06. 07. 2005)

1930. - Rođen Harold Pinter, britanski književnik, nobelovac (London, 10. 10. 1930- London, 24. 12. 2008)

1931. - Rođena Milena Jovović, književnica (Kotraža, 10. 10. 1931)

1940. - Rođen Milan Komnenić, književnik i političar (Pilatovci, 10. 10. 1940)

1941. - Rođen Slobodan Vučetić, sudija Ustavnog suda Srbije (Vilusi, 10. 10. 1941)

1955. - Umro Dušan Pantelić, istoričar, profesor Više pedagoške škole, akademik (Zvezdan, 02. 11. 1879 - Beograd, 10. 10. 1955)

1963. - Rođen Dragan Bjelogrlić, pozorišni, filmski i TV glumac i producent (Opovo, 10. 10. 1963)

1982. - Umro Boško Petrović, slikar, profesor Akademije umetnosti u Novom Sadu (Novi Sad, 16. 01. 1922 - Novi Sad, 10. 10. 1982)

1985. - Umro Jul Briner (Taiđe Kan), američki filmski glumac, dobitnik  "Oskar"-a (Sahalin, 11. 07. 1915 - Njujork, 10. 10. 1985)

1990. - Sovjetski Savez i Nemačka potpisali ugovor o povlačenju sovjetskih vojnika iz Nemačke do kraja 1994. godine

2000. - Umrla Sirimavo Bandaranaike, političar i državnik, premijer Šri Lanke, prva žena - premijer u svetu (Ratnapura, 17. 04. 1916 - Kolombo, 10. 10. 2000)

2005. - Počeli pregovori o Sporazumu o stabilizaciji i pridruživanju Srbije i Crne Gore Evropskoj uniji

2005. - Umro Milton Obote, ugandski političar i državnik, predsednik Ugande (Akoroko, 28. 12. 1924 - Johanesburg,10. 10. 2005)

2006. - Umro Milenko Šušić, fizikohemičar, profesor Prirodno-matematičkog fakulteta u

Beogradu, akademik (Guča, 05. 04. 1925 - Beograd , 10. 10. 2006)

2006. - Umro Milan Matić, profesor Fakulteta političkih nauka u Beogradu (Kraljevo, 19. 11. 1930 - Beograd, 10. 10. 2006)

2008. - Umro Aleksej Prokurorov, ruski skijaš, olimpijski šampion u nordijskom skijanju(Vladimir, 25. 03. 1964 - Vladimir, 10. 10. 2008)

2009. - Umrla Jadranka Grubić,  novinar Radio Beograda (26. 12. 1947 - 10. 10. 2009)

2009. - Umro Miodrag Krdžic, diplomata, jedan od osnivača Ministarstva inostranih poslova(1924 - 10. 10. 2009)

Nastavak na RTS...