Izvor: Nezavisne Novine, 24.Avg.2015, 17:13   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Prošetajte Provansom - miris lavande, jod i hedonizam (FOTO)

U Arlu možete videti prizore sa slika Van Goga, u Marseju scene jurnjave iz filma Francuska veza, a u živopisnoj oblasti Luberon šetati poljima punim lavande

Provansa, uključujući njenu najatraktivniju komponentu, Azurnu obalu, zauzima jugoistočni dio Francuske. Regijom dominiraju planinski vrhovi, zelene doline i razuđena obala – granica joj je rijeka Rona na zapadu i Italija na istoku.

U živopisnoj oblasti Luberon možete šetati poljima punim lavande, u Arlu >> Pročitaj celu vest na sajtu Nezavisne Novine << vidjeti prizore sa slika Van Goga, a u Marseju scene jurnjave iz filma Francuska veza. Pored toga, u čitavoj Provansi vidjećete starce kako se boćaju, autentična brdska sela i kafee sa trotoarskim baštama.

Osvajači su u protekla dva milenijuma ovamo dolazili iz različitih razloga, a svaki je ostavio svoj pečat. Rimljane su privlačila zelena brda i prijatna klima, a ostavili su maslinjake i vinsku industriju svetske klase, kao i najbolje rimske ruševine u Francuskoj (Arles, Fréjus). Dvadeseti vjek obilježili su savremeni umjetnici. Došljaci Pikaso, Matis, i Van Gog – kao i lokalac Sezan – ostavili su ateljee posvećene provansalskim bojama koje su ih inspirisale.

Odakle početi?

Francuska rivijera ili Azurna obala je najposjećenija oblast u čitavoj regiji. Ljetovališta i stari brdski gradići odišu sa više kulture nego mnoge evropske prijestonice. Potcjenjena Nica sa svojim italijanizovanim Starim gradom ima najveću koncentraciju muzeja u zemlji, sa izuzetkom Pariza. Gradska atrakcija je i šest kilometara dugo Šetalište Engleza pored uvjek prometne javne plaže.

Susjedni gradovi su mnogo više šik. U Kanu se održava čuveni filmski festival, a u malenoj kneževini Monako auto trke Grand Prix.

Ali, Azurna obala je istovremeno i jedna od najopuštenijih na Mediteranu, bez haosa karakterističnog za španske costas, grčka ostrva i egejsku Tursku. Simpatična komuna Eze, smeštena na vrh stenovitog brda nedaleko od mora na 430 metara visine je raj za posmatranje ptica, ali i za paraglajding. Villefranche-sur-Mer i Cap Ferrat zajedno imaju 10 odličnih plaža i skoro isto toliko muzeja. Gradić St-Paul-de-Vence je prepun umjetničkih galerija, a najbolji hotel u mjestu, Le Colombe d'Or , pun je slika koje su Pikaso i drugi slikari ostavljali u zamjenu za smeštaj. Dvokrevetne sobe su od €220, bez doručka.

Od gradića Menton kod granice sa Italijom pa sve do Marseja može se ići pješke pored mora i plaža, i kroz sela i fancy ljetovališta.

Ako morska obala nije vaš ideal odmora, do obližnjih planina možete doći jeftinim autobusima. Mjesta kao što su Auron i Isola2000 puna su skijaša tokom cjele zime, a ljeti su idealna za pješačenje i vožnju bicikla.

Istorijska Provansa

Ako ste željni istorije, teško ćete naći grad bolji od Avinjona i njegove mješavine srednjovekovne arhitekture i religijske drame. Grad je smješten na krivini rjeke Rone i okružen Alpima na istoku, stjenovitim vrhovima na zapadu i 2.000 metara visokom planinom Ventoux na sjeveru.

Bježeći iz Rima, Pama Klement V je 1309. preselio katoličko sjedište moći u Avinjon. I dok njemu i njegovom nasledniku Papi Jovanu XXII nije smetalo da stoluju u staroj episkopskoj palati (danas je to muzej Musée du Petit Palais), kasniji katolički lideri Papa Benedikt XII i Papa Klement VI posvetili su se izgradnji palate vredne papstva. Danas je kolosalna gotska Palais des Papes u ulici 6 rue Pente Rapide glavna gradska atrakcija. Otvorena je svakog dana od 9 ujutro do 7 uveče; ulaz €9.50.

La Mirande) je klasični avinjonski hotel. Smešten je naspram papske palate i poznat po fascinantnoj kamenoj fasadi iz 17. veka Luksuzne dvokrevetne sobe su od €310, bez doručka.

Festival d'Avignon se održava od 1947, a njegov osnivač je Jean Vilar (srp. Žan Vilar), glumac u francuskom pozorištu Theatre National Populaire.

Umjetnost radi umjetnosti

Čuveno provansalsko svjetlo u kombinaciji sa intenzitetom boja i na obali i u unutrašnjosti, oduvjek je bilo neodoljiv magnet za umjetnike.

U mjestu St-Rémy-de-Provence, Van Gog je proizveo nevjerovatne 143 slike, uključujući Zvjezdano nebo i Maslinjak, i to tokom boravka u Monastère Saint-Paul de Mausole, psihijatrijskoj bolnici i manastiru koji je danas otvoren za turiste. Radno vreme je 9.30 am – 7 pmi 10.15 am – 4.45 pm ; ulaz €3.

Sezan se rodio, odrastao i umro u u gradu Aix-en-Provence. U Aix-u se nalaze Sezanov atelje gde je završio svoje remek-delo Kupačice (Grandes Baigneuses), kuća čiji je vlasnik bio Jas de Bouffan, kao i chemin de Bibémus. Ako planirate da posetite sva tri mesta, kupite diskontni Cézanne Pass (€13.10 u turist birou)

Gastronomija

Na Azurnoj obali se tradicionalno spremaju seoski specijaliteti pod uticajem italijanske kuhinje. Voće i povrće se gotovo uvek nalazi na lokalnom meniju; hrskave prijesne artičoke, paprike, špargla i boranija su glavni sastojci salate koja potiče iz Nice. Ista ta salata se često stavlja i u sendviče.

Ako idete u Marsej, ne biste smeli da propustite čuveni bouillabaisse (bujabes): riblju čorbu sa najmanje četiri vrste ribe (crveni cipal, riba kovač, jegulja, i raža).

Avanture izvan utabanih staza

Gorges du Verdon, drugi najveći kanjon na svetu (dug preko 20 km i dubok 700 metara) je neodoljiv za oko i čuven među alpinistima. Reka Verdon je pogodna za splavarenje, a na svom kraju se uliva u smaragdno zeleno jezero Lac de Ste-Croix, koje je idealno za jedrenje, vožnju kajaka, plivanje, ili pecanje.

Na jugozapadnoj obali nalazi se nacionalni park Parc Naturel Régional de Camargue u čijem sastavu je najveća rečna delta Zapadne Evrope. U nacionalnom parku postoji mnoštvo ogromnih étangs (plitkih slanih jezera), slatkovodnih bara sa trskama i slanih močvara, kao i nekoliko stotina vrsta ptica, autohtonih bikova i beličasto-sivih konja. Cjela oblast je uglavnom potpuno ravna i zbog toga je pravo zadovoljstvo otkrivati je na biciklu ili iz sedla.

Da li je moguće obići Provansu s tankim budžetom?

S obzirom na obilje besplatnih muzeja i plaža koje se ne naplaćuju, u kombinaciji sa jeftinim hotelima i ne tako skupim transportom, odmor se lako može organizovati za male pare. Još više ćete uštedjeti ako putujete izvan jula i avgusta, rezervišete unaprijed, a smještaj potražite u auto kampovima. U većini gradova postoje jeftini hosteli u kojima krevet košta već od 16 €, a ultra-jeftino spavanje moguće je naći i u mjestima gdje ljetuju milioneri, kao što je Cap d'Ail ili pored kuće Eltona Johna na Mont Boron.

Obilazak okoline

Provansa ima razgranatu mrežu superbrzih i lokalnih vozova, koji nisu skupi i veoma su efikasni. Karte se mogu rezervisati unaprijed na samoj stanici, kod SNCF-a. Najbolji dio je obalska željeznička linija, a voz staje na 27 stanica od mesta Grasse do italijanske granice – via Antibes, Juan les Pins, Monaco i Menton – na svakih pola sata. Jednodnevna karta (Carte Isabelle, od juna do septembra, 12 €) omogućava neograničenu vožnju ovom trasom.

Provansa je odlično pokrivena i autobuskom mrežom. Neverovatno, ali istinito: autobuske karte imaju fiksnu cjenu od samo 1 € za bilo koju distancu na Rivijeri. U susednoj regiji Var, autobuske karte su 2 €.

Ako želite dalje da istražujete, po cjeloj Provansi ćete lako naći rent-a-car servise, gde možete iznajmiti vozilo koje vam najviše odgovara, od Ferarija do vespe od 50 kubika.

Smeštaj

U Provansi postoje stotine hotela, od jeftinih s jednom zvezdicom do de luxe apartmana.Auto-kampovi su takođe raznovrsni, od onih za porodice s djecom i bazenima, do manjih i liberalnijih, skrivenih u vinogradima pored plaže, sa bungalovima i prirodnim bazenima za kupanje. Odličan veb sajt Camping France ima listu na kojoj se nalaze maltene svi kampovi u ovoj oblasti. Kamping parcela za dvoje košta oko €15 za noć.

Možda najbolji odnos cjena-kvalitet dobija se odsedanjem u pansionima, naročito za porodice. Cjena apartmana za dvoje kreće se od €250 do €500 nedeljno, dok apartmani za šest osoba koštaju od €500 do €1.000 nedeljno.

Najbolje plaže

Na listi koja slijedi nalaze se neke od plaža duž 150 kilometara duge obale Provanse: neke su poznate samo lokalcima, neke su trendi, neke nudističke, a neke za porodice s decom. Apsolutni favoriti su:

1 Plage Gigaro, poluostrvo St Tropez

Mek pjesak i minimalan broj turista. Od ove plaže se obalskim puteljcima može doći do još izolovanijih uvala. Odličan auto-kamp u blizini.

2 Plage d'Argent, Porquerolles

Kilometri bjelog pjeska i azurnog mora. Nalazi se na samoj granici nacionalnog parka.

3 Plage Saint-Laurent, između Eze-sur-Mer i Cap d'Ail

Totalna izolacija na samo pet kilometara od Monaka.

4 Plage des Ondes, Cap d'Antibes

Opušteni miks milionera i ljubitelja jakog sunca.

5 Plage de la Darse, Villefranche-sur-mer

Kristalno plavo more.

Nastavak na Nezavisne Novine...