Izvor: Politika, 21.Feb.2012, 13:39 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Od Karađorđevog jatagana do „kalašnjikova”
Karađorđeva puška, jatagan belosapac, kubure, fišeklija, „rašak” Hajduk Veljka, jatagan Petra Dobrnjca, sablje Stojana Čupića i Cincar Janka revolver „bibernica”, upotrebljen u atentatu na kneza Mihaila Obrenovića 1868. godine u Topčideru, privukli su najveću pažnju posetilaca izložbe „Kad oružje utihne” otvorene u Istorijskom muzeju Srbije.
Na jednom mestu, u staklenim vitrinama i na zidovima obnovljenog muzejskog prostora „srelo” se oko 300 eksponata ručno >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << i fabrički izrađenog „hladnog” i vatrenog oružja. Tu su sablje, bajoneti, mačevi, karabini, mitraljezi, nemački puškomitraljez MG42, tzv. šarac, različiti modeli „kalašnjikova”... koji su se koristili na Balkanu od početka 18. do kraja 20. veka.
Zlatni srpski grbovi ugravirani na pojedinim predmetima, sedefni detalji na puškama i poludrago kamenje bleštali su nekada na ratnoj spremi vojskovođa i boraca, a danas svedoče koliko su bile spretne ruke zanatlija, srmadžija i kujundžija koje su za njihovo ukrašavanje primenjivale raznovrsne tehnike poput filigrana, tauširanja zlatnom i srebrnom žicom, intarzije...
– Jatagani su posebno raskošno ukrašeni i predstavljaju primerke ne samo oružja, nego i dela primenjene umetnosti. Nekada se mnogo pažnje posvećivalo izgledu oružja jer je ta vrsta noža u nekim delovima Balkana bila deo muškog odevanja i identiteta – kaže Boško Ljubojević, autor izložbe.
Postavku jedne od najznačajnijih zbirki Istorijskog muzeja Srbije otvorio je Predrag Marković, ministar kulture. Ona će prvi put gotovo u celini pred očima javnosti biti do kraja marta. Može da se pogleda svakog radnog dana osim ponedeljkom od 12 do 19 sati, a svake subote od 12 časova Ljubojević će posetioce stručno voditi kroz izložbu.
D. M.
objavljeno: 21.02.2012.
