Izvor: RTS, 14.Jul.2009, 15:10 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Obeležena manastirska slava Sveti Vrači
Arhijerejskom liturgijom u manastiru Zočište obeležena je manastirska slava Sveti Vrači. Bogosluženju su prisustvovali raseljeni iz svih krajeva Srbije, kao i povratnici iz metohijskih sela. Pravoslavna crkva danas obeležava svetog Kozmu i Damjana.
U prisustvu više stotina vernika iz cele Srbije, na praznik Svetog Kozme i Damjana (Svetih Vrača), u Zočištu kod Orahovca na Kosmetu proslavljena slava istomenog manastira.
Liturgiju je služio episkop raško-prizrenski >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << Artemije uz sasluženje sveštenstva i monaštva eparhije.
Vladika Artemije je čestitajući slavu poželeo da se narod okuplja u Zočištu još mnogo godina i u još većem broju, kako bi se ohrabrili svi koji su došli da žive na KiM.
Vladika je poručio narodu da izdrži i da Kosmet ostane ono što je vekovima, srce Srbije i kolevka srpskog naroda.
U manastirskoj porti bilo je oko 80 raseljenih iz Đakovice, koji su, kako su naveli, došli da učvrste odluku o povratku na svoja ognjišta.
"Mi tražimo i bićemo uporni u odluci da se kolektivno vratimo u srpsku ulicu u Đakovici, u Brekavac i Piskote, da nam se oslobode kuće, stanovi i imanja jer na to imamo sva prava", rekao je predsednik opštine Đakovica Đokica Stanojević.
Manastir Svetih Vrača
Manastir Svetih Vrača Kozme i Damjana nalazi se u selu Zočište, pet kilometara istočno od Orahovca, u blizini Prizrena.
Manastir je podignut u 14. veku, a prvi put se pominje u hrisovulji kralja Stefana Dečanskog iz 1327. godine.
Sveti kralj je ovaj manastir i okolna imanja predao na korišćenje srpskom manastiru Hilandaru na Svetoj Gori kao manastirski metoh. Crkva i monaški konaci su više puta stradali kroz istoriju.
U leto 1999. godine albanski ekstremisti do temelja su razrušili crkvu u kojoj su čuvani ostaci freskopisa iz 14. veka i zapalili monaške konake. Crkva je obnovljena u oktobru 2004. godine.
Trudom monaha obnovljena je crkva, koji su se pet godina nakon što je do temelja opljačkan i spaljen manastir vratili na zgarište i obnovili monaški život, kao i radom i zalaganjem meštana Orahovca i Velike Hoče.
Po blagoslovu vladike Artemija obnovu manastira vodio je protosinđel Petar, iguman manastira Đurđevi Stupovi. Sa njim su se u manastir vratili jeromonah Serafim i jerođakon Spiridon koji su jedno vreme život provodili u šatorima u porti manastira.
Sveti Kozma i Damjan
Srpska pravoslavna crkva danas slavi svetog Kozmu i Damjana.
Te svece je po očevoj smrti, majka Teodotija, vaspitavala je i podigla kao hrišćene.
Mladići koji su izučili lekarske veštine kako bi pomagali bolesnicima, prozvani su vračima, odnosno besplatnim lekarima koji su primili Hristovu zapovest: badava primiste, badava dajite, a nikada nisu naplaćivali svoje usluge.
Sahranjeni su zajedno u mestu Feremanu i ostali čudotvorci kako za života, tako i posle smrti.
Posle njihove smrti narod je nastavio da ih "priziva u bolesti" i nevolji i do danas.
