Izvor: Glas javnosti, 01.Apr.2011, 07:14 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Kosorova i Pahor u letnjikovcu dinastije Obrenović
SMEDEREVO - Premijeri Hrvatske i Slovenije Jadranka Kosor i Borut Pahor biće sutra gosti predsednika Srbije Borisa Tadića u vili "Zlatni breg" dinastije Obrenović u Smederevu.
Imanje na 34 hektara na brdu kod Smedereva kupio je knez Miloš Obrenović 1829. godine, a kasnije je sazidao letnju rezidenciju koja je puni sjaj dobila u vreme kralja Milana i kraljice Natalije.
Prema predanju, knez Miloš je za >> Pročitaj celu vest na sajtu Glas javnosti << vreme zidanja letnjikovca zabranio slobodnu prodaju cigle u Smederevu, a naslednik knez Mihailo naredio je da se sav preostali građevinski materijal prenese u Beograd i da se od njega podigne gradska bolnica.
Vila na smederevskom bregu okrenuta je ka Dunavu i Banatu, okružena je vinogradima, negovanim parkom sa 36 vrsta drveća, a knez Milan i kraljica Natalija letnjikovac su opremili po uzoru na bečke rezidencije.
Posle razvoda 1888. godine, vinograd, vila sa nameštajem, posuđem, bogatim podrumom, slikama, ćilimima, kolekcijom oružja i karucama optočenim srebrom, pripali su kraljici Nataliji.
Ona je, posle ubistva kraljevskog para Aleksandra i Drage Obrenović, letnjikovac sa vinogradom i srebrni pribor za stotinu osoba sa inicijalima i grbom dinastije, darovala ličnom prijatelju pukovniku Antoniju Oreškoviću, načelniku štaba drinske vojske u srpsko-turskom ratu 1876/78. Posle Drugog svetskog rata, vilu su koristili Josip Broz i državni zvaničnici Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije, a posle raspada države funkcioneri policije i službi bezbednosti. Poslednjih godina letnjikovac je na raspolaganju Vladi Srbije.
Od nekadašnjih vlasnika sačuvani su pribor za ručni rad kraljice Natalije, sto za kartanje i sto za igranje šaha, ali su figure izgubljene. Zidove krase portreti predstavnika dinastije, mape i novinske ilustracije.
Sačuvan je i tabernakl sa 72 fioke, kao i tri veka star tepih sa pola miliona čvorova od kamilje dlake koji je na aukciji u Parizu otkupio arhitekta Paja Jovanović pošto su ga iz smederevskog letnjikovca odneli Nemci.
Ručno rađeni draperi stari 160 godina, poklon kraljici Nataliji, krase prostoriju u kojoj se nalazi i luster od čuvenog murano stakla.
