Izvor: Politika, 03.Jan.2009, 23:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Mladi kritičari o srpskom filmu
Zbornik eseja „Novi kadrovi” korisno je štivo i za ljubitelje i za stručnjake koji se bave sedmom umetnošću
Zbornik eseja o srpskom filmu sa naslovom „Novi kadrovi” i podnaslovom „Skrajnute vrednosti srpskog filma”, okuplja među koricama 14 filmskih kritičara, koji analiziraju niz tema, od horor i krimi domaćih filmova, do srpskih tajnih službi u srpskom filmu. Ova knjiga, nedavno objavljena u izdanju beogradske izdavačke kuće „Klio”, >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << bavi se zapostavljenim autorima, koje priređivači nazivaju autsajderima, ali i manje istraženim temama u filmovima etabliranih režisera. Zbornik je vredan i samim tim što nudi eseje naših najmlađih kritičara – najstariji među njima rođen je 1970, a najmlađi 1984. godine.
Prema rečima Ivana Velisavljevića, priređivača i autora jednog eseja u knjizi, na ideju za ovaj poduhvat su on i Dejan Ognjanović došli kada su videli film „Balada o svirepom” Radivoja Lole Đukića.
– Dok sam studirao u Americi, profesori su me podsticali da pokrenem časopis, ali to je u Srbiji nesiguran posao, pa smo procenili da je knjiga kritika bolja stvar. Mračan, inače odličan film, nismo očekivali od Đukića, režisera koji je poznat po komedijama u kojima je glumio Čkalja, pa smo se zapitali koliko još ima kvalitetnih filmova koji bi mogli da izazovu takvo iznenađenje – kaže Ivan Velisavljević.
Naš sagovornik ističe da su se autori bavili prvenstveno estetikom u analiziranim filmovima, dok je politički kontekst bio u drugom planu, mada je i on zastupljen.
– Smatramo da je o političkom aspektu filma sve već rečeno u knjizi Bogdana Tirnanića „Crni talas” – ističe Velisavljević.
Dejan Ognjanović i Velisavljević su zatim kontaktirali mahom neafirmisane kritičare i ponudili im „domaće zadatke” što je urodilo veoma plodnom saradnjom.
– Svako je imao slobodu izbora teme, ali, primera radi, Aleksandar Novaković je bio logičan izbor za obradu istorijskog aspekta u domaćim filmovima, jer je diplomirao dramaturgiju i istoriju. Tako je i Olga Dimitrijević, koja proučava kvir (Queer) tematiku, bila najbolji izbor za analizu kvir elemenata u domaćim filmovima – objašnjava Velisavljević.
Prema njegovim rečima, posebno je zanimljiv i esej o srpskom dečijem filmu, autorke Kristine Đuković, jer je, pored ostalih kvalitetnih eseja u knjizi, možda jedini do sada objavljeni koji se stručno bavi tom tematikom.
Ivan Velisavljević ističe da je knjiga bila i dobra prilika za afirmaciju kritičara mlađe generacije, jer, kako ističe, nedostatak časopisa posvećenih filmu utiče na to da mladi kritičari nemaju priliku da više objavljuju svoje radove.
Svoje priloge za zbornik dali su i Đorđe Bajić (srpski krimi-film), Dimitrije Vojnov (Dosije: srpske tajne službe u filmu), Miloš Cvetković (Film osvete: balada o svirepom), Dejan Dabić (Cenzurisani debi ili Bilo jednom u socijalističkoj Srbiji), Zoran Janković (Nikad pokoran: Marble ass Želimira Žilnika), Uroš Smiljanić (Pank pre panka: mlad i zdrav kao ruža Jovana Jovanovića), Srđan Vučinić (Mape apokalipse, „Kičma” Vlatka Gilića), Miloš Đurđević (Kokan Rakonjac: parabola o zazidanima), Marko Krstić o filmovima Miće Popovića. Priređivači zbornika su i autori tri eseja iz knjige. „Novi kadrovi” su luksuzno opremljeni, poseduju biografije svih autora, a poznavaocima i ljubiteljima filma svakako će biti od koristi filmografija režisera koji se pominju u tekstovima, kao i indeks pomenutih filmova. Ivan Velisavljević rođen je 1982. godine u Šapcu. Diplomirao je opštu književnost na Filološkom fakultetu u Beogradu, studira dramaturgiju. Autor je niza filmskih i književnih kritika, režirao je dva dokumentarca, piše radio drame i kratke priče. Dejan Ognjanović rođen je 1973. godine u Nišu. Diplomirao je engleski jezik i književnost. Prikaze filmova i knjiga o filmovima objavljuje u nizu domaćih i stranih časopisa. Objavio je četiri knjige.
S. Stamenković
[objavljeno: 04/01/2009]
