Izvor: B92, 22.Jan.2014, 10:36   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Mira Trailović - 90 godina od rođenja

Mira Trailović (1924-1989), čuvena upravnica i rediteljka Ateljea 212, rođena je na današnji dan, pre 90 godina u Kraljevu, a preminula je pre četvrt veka, 1989. godine.

Velika scena pozorišta Atelje 212 dobija ime Scena "Mira Trailović", koje će biti zvanično proglašeno danas u podne, uz omaž program legendarnoj upravnici tog teatra. Na inicijativu v.d. direktorke Ateljea 212 Ivane Dimić i po odluci Upravnog odbora pozorišta, Velika scena dobija ime "Mira Trailović", >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << čime se obeležava 90 godina od njenog rodjenja i 25 godina od smrti. O njenom životu, radu i značaju za našu kulturu govoriće Ivana Dimić, Borka Pavićević, Jovan Ćirilov i Ljubomir Simović. Atelje 212 na ovaj način, u želji da zauvek sačuva uspomenu na velikog pozorišnog stvaraoca i ključnu ličnost modernizacije našeg teatra, odaje počast svom reditelju, dugogodišnjoj upravnici, osnivaču festivala Bitef, umetničkom direktoru medjunarodnog pozorišnog festivala Teatar Nacija u Nansiju i osnivaču Bitef teatra u Beogradu.

Trailović je rođena 22. januara 1924, diplomirala je na Dramskom odseku Muzičke akademije u Beogradu i na Visokoj filmskoj školi.

Bila je i među osnivačima Ateljea 212, koji je počeo rad 12. novembra 1956. u adaptiranoj dvorani tadašnje novinske kuće Borba, u kojoj je bilo samo 212 stolica.

Grupa umetnika okupila se oko cilja - avangardniji pozorišni repertoar nego što su predstave igrane u to vreme u drugim beogradskim teatrima.

Prva predstava Ateljea bila je "Faust" u njenoj režiji, a glumci su bili Marija Crnobori, Mata Milošević, Viktor Starčić i Ljubiša Jovanović.

Pozorištem su najpre rukovodili Radoš Novaković i Bojan Stupica, a Trailović je u prvo vreme bila pomoćnica upravnika i ubrzo postala direktor.

Atelje 212 je bilo prvo pozorište u Istočnoj Evropi koje je igralo "Čekajući Godoa", Semjuela Beketa, 1956. godine.

Prvi put igrani su i Sartr, Jonesko, Žari, Šizgal, Kopit, Žene, a jedna od kultnih predstava bio je mjuzikl "Kosa" u njenoj režiji, koji je postavila u sezoni 1968/69.

Atelje je otkrivao i nove domaće pisce i igrao komade Brane Crnčevića, Aleksandra Popovića, Dušana Kovačevića...

Pozorište se krajem 1964. preselilo u zgradu koju je projektovao Bojan Stupica, u tadašnjoj Ulici Ive Lole Ribara, današnjoj Svetogorskoj.

Trailović je bila asistent reditelja u Jugoslovenskom dramskom pozorištu. Na Pozorišnoj akademiji u Beogradu je kasnije radila kao profesor na predmetu radio-režija. Bila je i spiker u Radio Beogradu.

U formiranju repertoara Ateljea 212 oslanjala se na stručne procene dramskih dela koje su joj pružali Borislav Mihailović - Mihiz, Danilo Kiš i Jovan Ćirilov, docnije Ljubomir Draškić...

Zajedno sa Ćirilovim osnovala je i BITEF (Beogradski internacionalni teatarski festival), čiji je umetnički direktor bila od 1967. do smrti 7. avgusta 1989.

Osnovala je i Bitef teatar koji je 1989. godine, izmešten iz Ateljea 212 u napuštenu i u međuvremenu adaptiranu zgradu nemačke evangelističke crkve blizu Bajlonijeve pijace, na Dorćolu, a taj skver danas nosi ime Mire Trailović.

Bila je i umetnički direktor Međunarodnog pozorišnog festivala u Nansiju (Francuska) 1983. i 1984. godine. Radila je i u pariskom Teatru nacija.

Odlikovana je francuskim ordenom Legije časti.

Nastavak na B92...