Izvor: B92, 04.Jun.2010, 16:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
"Godina domaćeg filma" je 2011.
Povodom stogodišnjice postojanja igranog filma u Srbiji i na Balkanu, Jugoslovenska kinoteka pokrenuće inicijativu da 2011. bude proglašena "godinom domaćeg filma”
Inicijativa će biti pokrenuta preko Ministarstva kulture Srbije, a trebalo bi da ukaže da je igrani film na ovim prostorima postojao još pre jednog veka.
Prvim srpskim igranim filmom smatra se "Život i dela besmrtnog vožda Karađorđa” (1911) Čiča Ilije Stanojevića, koji je pronađen >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << u Austrijskom filmskom arhivu u Beču posle gotovo 90 godina, nakon čega je restaurisan. Taj film je počeo da se prikazuje mesec dana pre nešto ranije snimljenog igranog filma "Urlih Celjski i Vladislav Hunjadi", u produkciji Svetozara Botorića, a takođe ga je režirao Stanojević, a snimio Mađar Lajoš Pitrolf, pod francuskim pseudonimom Luj de Beri.
Restaurisana kopija filma "Život i dela besmrtnog vožda Karađorđa" premijerno je prikazana 2004. godine u Beogradu, u okviru centralne proslave dva veka moderne srpske države i Prvog srpskog ustanka. Međunatpisi su rađeni na osnovu drame "Karađorđe" Miloša Cvetića, i narodne pesme "Početak bune na dahije", kao i na osnovu biografskih dokumenata.
Igrani ep "Ulrih Celjski i Vladislav Hunjadi” istorijska je drama iz 15. veka zasnovana na istinitom događaju koji se odigrao u beogradskoj tvrđavi u novembru 1456. godine, kada su u svađi oko prevlasti u ugarskom kraljevstvu ljudi zapovednika grada Vladislava (Lasla) Hunjadija ubili grofa Ulriha Celjskog, tutora i ujaka kralja Ladislava V.
Snimanje filma "Ulrih Celjski i Vladislav Hunjadi” završeno je u prvoj polovini jula 1911. godine, nešto pre uporedo snimanog "Život i dela besmrtnog vožda Karađorđa”. "Ulrih Celjski i Vladislav Hunjadi” je premijerno prikazan kasnije od "Karađorđa”, pa se po arhivističkim pravilima vodi kao drugi srpski igrani film, mada to hronološki nije.
Prva filmska projekcija u Beogradu i na Balkanu bila je 25. maja, odnosno 6. juna 1896. godine u kafani "Zlatan krst" na Terazijama, a Jugoslovenska kinoteka taj dan proslavlja kao svoj rođendan. Prva filmska projekcija održana je kada su predstavnici kompanije braće Limijer, Andre Kar i Žil Žiren iz Liona prikazali "Prvi program Limijerovih filmova". Nepunih šest meseci kasnije, Kar ponovo dolazi u Srbiju, gde uz prikazivački program snima i prve domaće filmove(Kalemegdanska šetnja, Tramvajska stanica na Terazijama, Izlazak radnika iz fabrike duvana, Kraljev povratak iz Sofije i Proslava 22. februara).
